آخرین اخبار

13 آذر 1398روز جهانی یوزپلنگ، جهان را برای حفاظت از یوزپلنگ تغییر دهیم

حفظ یوز در ایران، نیاز به اقدامات زیادی دارد. ما در روز جهانی یوز، می‌توانیم یک سفیر برای معرفی آن به دوستان خود باشیم و کمک کنیم جهان را برای حفاظت از یوزپلنگ تغییر دهیم.

به گزارش پایگاه اطلاع رسانی سازمان حفاظت محیط زیست،۱۳ آذر ماه برابر با ۴ دسامبر، روز جهانی یوزها نام گرفته است. ایده برگزاری این رویداد بزرگ جهانی را که هر سال بر دامنه و وسعت آن افزوده می‌شود، نخستین‌بار صندوق حفاظت از یوز (Cheetah Conservation Fund) به عنوان یکی از شناخته‌شده‌ترین نهادهای حفاظتی در دنیا، مطرح کرد. 

ایده‌پردازان این رویداد بزرگ جهانی، هدف از گرامیداشت چنین روزی را آگاه‌سازی در مقیاس کلان عنوان کرده‌اند.

روز جهانی یوزپلنگ به ما یادآوری می کند که برای این گونه مانند سایر گونه¬های حیات وحش سیاره ما یک تراژدی درحال رخ دادن است و نجات آن بستگی به اقدامات حفاظتی انسان دارد. 
در این روز همه ما می توانیم یک سفیر برای حیات وحش باشیم و به دوستان و اقوام خود در مورد یوز اطلاع رسانی کنیم.
همچنین می توانیم به سایت  www.internationalcheetahday.org مراجعه کنیم و میزبانی برای این رخداد باشیم و رخدادهای جهانی در سراسر جهان برای این روز را رصد کنیم؛ پروفایل های خود را به عکس یوز تغییر دهیم.

یوزپلنگ، پستاندار از راسته گوشتخواران، خانواده گربه‌سانان است. یوز نه تنها سریعترین جاندار خشکی است، بلکه قدیمی‌ترین و در معرض انقراض‌ترین گربه سان جهان است.
 این گونه توانسته در حدود سه میلیون سال و در تمام دوره عصر یخبندان و اثرات ناشی از گردنه بطری نجات یابد. حال آنکه 90 درصد جمعیت آنها تنها در طی صد سال اخیر کاهش یافته است. 
درحال حاضر کل جمعیت این گونه در جهان کمتر از 10 هزار فرد است که کمتر از 7500 فرد آن در طبیعت باقیمانده است. این جانور در گذشته در بیشتر مناطق آفریقا و گستره وسیعی از آسیای مرکزی و شبه‌قاره هند یافت می‌شد، اما امروزه با کاهش شدید جمعیت روبرو شده‌است.
 از این گونه احتمالا چهار زیرگونه در دنیا زیست می‌کند. زیرگونه يوز آسيايي نادرترين گربه‌سانان جهان است.  این زيرگونه را با توجه به انقراض آن در ساير کشورهاي آسيايي، یوز ایرانی نيز مي‌خوانند.
 اين حيوان که زماني در اکثر مناطق دشتي غرب آسيا زيست مي‌کرد، بيش از 40 سال است که تنها در ايران يافت مي‌شود. کشور ما آخرين پناهگاه اين زيرگونه منحصربفرد در دنيا است که اتحاديه جهاني حفاظت از طبيعت آن را در رده به شدت در خطر انقراض (Cr) جاي داده است.
 جمعیت یوزپلنگ آسیایی که تنها در کشور ایران زیست می کند، احتمالا کمتر از 30 فرد است.

 

 


مهم‌ترين مناطق زيستي باقيمانده اين زيرگونه در کشور ايران عبارتند از پناهگاه حيات‌وحش نايبندان طبس، مجموعه حفاظتي توران شاهرود، پناهگاه حيات‌وحش دره‌انجير اردکان، منطقه حفاظت‌شده بافق و آريز، پناهگاه حيات‌وحش مياندشت جاجرم، پارک ملي سياهکوه اردکان، منطقه حفاظت‌شده کالمند-بهادران مهريز، پناهگاه حيات‌وحش دربند راور، پارک ملي کوير گرمسار و پناهگاه حيات‌وحش عباس آباد نائين. اين گستره در حدود ۶ ميليون هکتار و در شش استان برآورد شده است. تعدادی از اين زيستگاه‌ها تحت عنوان زيستگاه اصلي و تعدادی نيز تحت عنوان زيستگاه‌هاي عبوري شناخته مي‌شوند که حفاظت از هر دو نوع زيستگاه لازم و ضروري است.

فشار ناشی از دام و حضور سگ‌های گله در زیستگاه‌های آن، جاده‌ها و تصادفات جاده‌ای، معادن و توسعه در زیستگاه‌ها و تغییر کاربری ها، عدم وجود امنیت در کریدورهای یوزپلنگ هنگام جابه جایی ها ، کمبود طعمه در برخی زیستگاه ها ، عدم وجود جمعیت پویای یوزپلنگ در کشور از عوامل اصلی تهدید یوزپلنگ آسیایی است.
اهم اقدامات انجام شده در فاز سوم پروژه حفاظت از یوزپلنگ آسیایی در سال اخیر
از ابتداي دهه ۱۳۸۰، تلاش‌هاي فراواني از سوي سازمان حفاظت محيط‌زيست، دفتر عمران ملل متحد و تشکل‌هاي غيردولتي به منظور حفاظت از يوز در کشور صورت گرفته است. در نتيجه اين تلاش‌هاي مستمر بود که پروژه حفاظت از يوزپلنگ آسيايي و زيست بوم‌هاي مرتبط، از سال ۱۳۸۰ آغاز به کار کرد. از ابتدای مردادماه سال 1398 نیز فاز سوم پروژه به مدت پنج سال آغاز به کار کرده است. 
- برگزاری روز ملی یوزپلنگ آسیایی و تقدیر از محیط‌بانان برگزیده زیستگاههای یوز
- مطالعه پایه اقتصادی ـ اجتماعی و تعیین گروه های تأثیرگذار برای ایجاد و زیربنای مشارکت جوامع محلی در حفاظت از پناهگاه حیات وحش میاندشت (خراسان شمالی)
- ارزیابی و مطالعه تهدیدات یوزپلنگ آسیایی و طعمه آن به صورت مشارکتی در زیستگاه های اولویت دار (توران، نایبندان، راور و میاندشت)
- افزایش آگاهی میان ذی‌نفعان و جوامع محلی در خصوص یوزپلنگ آسیایی با استفاده از مواد، روش و ابزارهای مناسب آموزشی
- پیگیری تکمیل فنس کشی کریدور پرخطر محور شاهرود به سبزوار
- تدوین برنامه‌عمل اضطراري حفاظت از يوزپلنگ آسيايي
- آموزش و ارتقاء کاربردی دانش محیط بانان در زیستگاههای یوز
- تهیه دستورالعمل سرشماری سم داران هم زیستگاه با یوزپلنگ آسیایی

 
 
امتیاز دهی
 
 

نظر شما
نام
پست الكترونيک
وب سایت
متنی که در تصویر می بینید عینا تایپ نمایید
نظر
بيشتر
نسخه قابل چاپ
سال 1398  سال رونق تولید